سفر یک طرفه و غیر واقعی به مریخ

 

 

احتمالا شما هم خبرهای چند روز اخیر را در باره اینکه ثبت نام اولیه برای سفر بی بازگشت انسان به مریخ شنیده اید. شرکتی بین المللی به نام مارس وان در نظر دارد یکی از بزرگترین شو های تلوزیونی جهان را اجرا کند و تصمیم گرفته دست به کاری بزند که سازمان های بزرگ فضایی سال ها است در حسرت آن هستند.

قرار است از بین داوطلبانی که از سراسر جهان ثبت نام می کنند گروهی به عنوان اولین مسافران مریخ انتخاب شوند. البته آنها قرار نیست دیگر به زمین برگردند و قرار است تا پایان عمر خود در این سیاره زندگی کنند و قدم هایی برای توسعه مریخ بردارند. اولین گروه مسافران شامل یک گروه ۴ نفره در سال ۲۰۲۳ قرار است بر مریخ فرود آید و از آن پس، هر دو سال یک بار گروه دیگری از فضا نوردان و نخستین شهروندان مریخی وارد این سیاره شوند.

همه این اقدامات از انتخاب مسافران گرفته تا جزییات سفر و زندگی آنها در مریخ نیز قرار است در قالب یک برنامه تلوزیونی عظیم به طور مستقیم پخش شود. چیزی شبیه به فیلم ترومن شو با این تفاوت که این بار مسافران می دانند قرار است در مقابل دوربین باشند. اگر به وب سایت این طرح سری بزنید با بخشی از این طرح آشنا می شوید. بر اساس گفته های این شرکت، همه فناوری های لازم برای چنین کاری در حال حاضر وجود دارد. اما این مسافران قرار است به کجا بروند؟

بر اساس طرحی که این شرکت ارایه داده است، قرار است پیش از آن که نخستین مسافران قدم بر سطح مریخ بگذارند، تعدادی سفینه بدون سرنشین عازم مریخ شوند، بخش فرود این سفینه ها که هریک ۲۵۰۰ کیلوگرم جرم ( به همراه تجهیزات داخلی) خواهند داشت در محل اتقریبا ز پیش تعیین شده فرود خواهند آمد. سپس مریخ نوردهای هوشمندی برای انجام برخی از کارهای ساخت و ساز و آماده سازی فضا به مریخ ارسال می شوند. در سال ۲۰۲۱ قرار است ۶ واحد فرود در کنار هم فرود آمده و مجتمع مسکونی اولین ساکنان را بسازند. دور مریخ نورد این قطعات را با دقت کنار هم قرار داده ، اتصالات آنها راوصل و شرایط را برای فرود آماده می کنند و ۲ سال بعد اولین گروه فضا نوردان قدم با این مجموعه خواهند گذاشت. البته از قبل غذا، آب و اکسیژن به مقدار کافی به مریخ برده شده و آنها کارهای باقی مانده را انجام می دهند تا گروه بعدی از راه برسند.

به نظر همه چیز خوب و خوش می آید این شرکت ثبت نام از علاقه مندان را آغاز کرده و قرار است اولین فضا نوردان از بین علاقه مندان انتخاب شوند و آن هم در یک برنامه تلوزیونی. این خبر بازتاب وسیعی در رسانه ها داشت اکثر رسانه های معتبر به بازتاب آن پرداختند و مردم هم گاه گاهی در صحبت های خود به آن اشاره و از چنین سفر و ماجراجویی با هیجان یاد می کنند و قطعا تعدادی هم در این پروژه ثبت نام کرده اند. همه چیز به نظر عالی می آید غیر از اینکه این پروژه عملی نیست.

لازم نیست کارشناس و یا متخصص علوم فضایی باشیم تا نقص های جدی چنین طرحی خودش را نشان دهد. بر طبق اعلام طراحان قرار است در سال ۲۰۲۳ اولین گروه مسافران فضا نورد قدم بر مریخ بگذارند و از هم اکنون فرآیند ثبت نام آنها آغاز شده است. بدین ترتیب این شرکت تنها ۱۰ سال زمان در اختیار دارد که یک کلونی کوچک را بر سطح مریخ سوار کند.

مطابق جدول زمانی این شرکت قرار است اولین مرحله عملی در این خصوص در سال ۲۰۱۳ با شروع فرآیند فضانوردان آغاز شود. اما این شرکت امیدوار است بتواند در سال ۲۰۱۴ فرآیند ساخت اولین مریخ نشین و همچنین ماهواره های ارتباطی که باید در مدار مریخ قرار بگیرند را به جریان بیاندازد. مطابق این برنامه در سال ۲۰۱۶ قرار است اولین ماهواره ها و همچنین اولین سامانه فرود به مریخ اعزام شوند. بنابراین این شرکت و همکارانش برای مکان یابی، طراحی، ساخت و اعزام مدارگردها و اولین مریخ نشین که قرار است به عنوان اولین واحد ساختمانی نیز عمل کند، ۳ سال فرصت دارند. آیا این طراحان چیزی از تاریخ برنامه ریزی و طراحی برنامه های مریخی شنیده اند؟ مریخ نوردی مانند اسپریت و اپورچینوتی (روح و فرصت)، یا همین مریخ نورد کنجکاوی که در مریخ به گشت و گذار پرداخته است بیش از یک دهه را در فاز طراحی و برنامه ریزی و مکان یابی و اعزام بودند. طولانی بودن این مدت به مساله بودجه برنمی گشت برخی از این فعالیت ها زمان بر هستند و فرقی نمی کند که چقدر بودجه در اختیار داشته باشید. بنابراین زمان بندی چنین شرکتی در اولین قدم دچار مشکل است.

اما بگذارید در همین خط زمانی پیش برویم. قرار است اولین محموله در سال ۲۰۱۶ در منطقه ای که به نظر مناسب می اید فرود آید و بر اساس طراحی های موجود و منتشر شده در وب سایت این پروژه ، این سفینه شبیه به کپسول های دراگون است و قرار است با کمک موتورهای جنبی مرحله آخر فرود خود را طی کند. بر اساس اعلام این سایت این سفینه به همراه خود ۲۵۰۰ کیلوگرم ملزومات و قطعات می برد و دو سال باید در انتظار قدم بعدی باشد. در سال ۲۰۱۸ قرار است اولین روبات مریخ نورد کارگر این پروژه در مریخ فرود آید. وظیف اصلی این مریخ نورد بر اساس طرح این شرکت جستجوی محل مناسب برای ساخت این شهرک فضایی است. بدین ترتیب این مریخ نورد به جستجوی مکان مناسبی در حول و حوش مخل فرود اولین سفینه می پردازد و در نهایت محل را انتخاب می کند. در سال ۲۰۲۱ قرار است سال پر رفت و آمدی باشد. این شرکت قرار است ۵ سفینه دیگر و یک مریخ نورد دیگر را به مریخ بفرستد. این سفینه ها در نهایت در نزدیکی محل شهرک مریخی فرود می آیند و دو مریخ نورد آنها را به کنار هم حمل کرده و تجهیزات مورد نیاز آنها را سوار می کنند و منتظر فرود انسان می شوند. آیا طراحان این طرح تا کنون چیزی از عدم قطعیت در محل فرود مریخ نشین ها شنیده اند؟ چطور یک مریخ نورد می تواند در طی دو سال ۶ قطعه سفینه بسیار پراکنده که کیلومترها با هم فاصله دارند را در سطح مریخ جابجا کند و کنار هم منظم کند. چخ نوع ربات مریخ نوردی قرار است تنظیمات این ساختارها که ۲ تای آنها قرار است واحد های زندگی باشند را سوار کند؟ قطعا طراحان این پروژه انتظار ندارند ۴ فضا نورد که قرار است ۲ سال بعد به مریخ برسند همه این کارها را در چند ساعتی که اکسیژنشان اجازه می دهد و خستگی از پا درشان نیاورده انجام دهند.

دقت کنید که کارهایی که قبل از رسیدن این مسافران باید انجام شود عبارت است از ساخت محفظه ای برای زندگی که دارای فشار مناسب، اکسیژن مناسب، مقاومت در برابر اشعه، دارای سیستم های حیاتی، دارای امکان دفع فاضلاب و بازیابی داخلی باشد، از سیستم های الکتریکی و تجهیزات مخابراتی برخوردار باشد و از همه مهمتر برای ۲ سال آینده حداقل دارای ذخیره غذایی، اکسیژن کافی و آب مورد نیاز باشد. به طور قطع با کمک ۶ سفینه نمی توان این حجم آب و اکسیژن را به مریخ برد مگر اینکه طراحان به دنبال استخراج مواد از مریخ باشند و به عبارتی در کنار همه این کارها آن دو روبات مریخ نورد بتوانند کارخانه استخراج اکسیژن و آب (که چگونگی آن خودش مورد سوال جدی است) را ایجاد کنند.

سرانجام در نهایت در سال ۲۰۲۳ قرار است اولین گروه سرنشین ها به مریخ برسند کارهای باقی مانده را انجام داده و از آن پس هر دو سال یک بار منتظر افراد جدیدی باشند و لابد تا آخر عمر به خوبی و خوشی در مریخ زندگی کنند.

ایده طرح ، ضرورت تهیه مقدمات پیش از سفر انسان به مریخ، ضرورت آماده سازی برای اقامتی طولانی در آنجا و مواردی از این دست ایده های درستی هستند ولی وقتی در قالب این جدول زمانی ریخته می شوند به کلی به یک شوخی بزرگ شبیه می شود. قطعا در سال ۲۰۲۳ چنین سفری انجام نخواهد شد. درست است که بخش خصوصی می تواند موتور محرکی در جریان فرآیندهای فضایی باشد اما باید به نمونه ها نگاه کرد. در حال حاضر اسپیس – ایکس یکی از الگوهای موفق فعالیت های خصوصی در بخش فضایی است اما به سابقه این شرکت و فعالیت های آن و چشم اندازهایش نگاه کنید تا تفاوت یک شوخی و یک کار جدی در بخش خصوصی واضح تر شود.

بعید می دانم افرادی که اندکی با اکتشافات فضایی آشنا باشند این طرح را جدی گرفته باشند اما واقعیت این است که این طرح با سر و صدای وسیعی در رسانه های جهان منتشر شد و حتی رسانه های معتبر  آن را به صورت خبری هیجان انگیز منتشر کردند و این سوال را به وجود می آورد که چه بلایی بر سر روزنامه نگاری می آید؟ در اینکه روزنامه نگاری که قرار بوده و هست که چشم و گوش بیدار مردم باشد، آگاهی بخش و ترقی بخش باشد حال و روز خوشی ندار شکی نیست. مسایل اقتصادی و رقابتهای تجاری باعث شده به جای اینکه رقابت ها باعث افزایش کیفیت شود رقابت در مسایل سطحی متمرکز شود. سی ان ان مدتی است بخش هایی از واحد روزنامه نگاری تحقیقی خود را تعطیل کرده و هزینه آن را صرف استدیوهای مجازی و … می کند. در یکی دو روز اخیر هیچ شبکه خبری مهمی را پیدا نمی کنید که خبر اول  آن مساله اعتراف آرمسترانگ به دوپینگ در دوچرخه سواری نباشد. آن هم در شرایطی که اگر رسانه ها وظیفه خود را درست انجام دهند چنین خبری در نهایت به یک تیتر کوتاه در بخش خبر ورزشی خلاصه می شد. بسیاری از رسانه ها به رنگ و لعاب و هیجان بیش از محتوا اهمیت می دهند. گاهی برای دیدن یک خبر ایده آل چاره ای باقی نمی ماند تا باتماشای سریالی مانند نیوز روم بنشینیم. اما با همه این ها باز هم انتظار زیادی نیست که کسانی که خبری را منتشر می کنند کمی در باره آن فکر کنند. چطور می توان در ۱۰ سال چنین پروژه ای را از صفر تا صد انجام داد؟ این سوال سختی نیست و هر کسی می تواند از خود بپرسد.

به هرحال سفر یک جانبه به مریخ در قالب پروژه مارس وان قطعا در بهترین حالت ناشی از درک اندک و عدم آشنایی طراحان آن از مفهوم سفرهای سرنشین دار فضایی است. روزی انسان به مریخ و ماورای آن سفر خواهد کرد اما بیایید امیدوار باشیم این اتفاق نه در قالب یک شوی تفریحی تلوزیونی بیفتد. اگرچه اولین مسافر این سفر چشمان میلیاردها نفر را برروی خود خیره خواهد داد اما امیدوار باشیم که کنجکاوی بشر و علم قهرمانان اصلی آن داستان باشند.

http://pourianazemi.com/

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s